0
""Đồng chí Hoàng Văn Thụ là người dân tộc Tày, sinh ngày 4/11/1909, tại thôn Phạc Lạn, tổng Nhân Lý, châu Văn Uyên, tỉnh Lạng Sơn, nay là xã Hoàng Văn Thụ, huyện Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn. Đồng chí được kết nạp vào Đảng cộng sản Đông Dương tháng 12/1929; tham gia thành lập chi bộ đảng và chỉ đạo phong trào cách mạng các tỉnh miền núi: Cao Bằng, Bắc Cạn, Lạng Sơn; nguyên Bí thư Xứ uỷ Bắc Kỳ, Uỷ viên Thường vụ Trung ương Đảng, tham gia Ban lãnh đạo Tổng bộ Việt minh, phụ trách Mặt trận, Binh vận của Đảng và sáng lậpbáo “Cờ Giải phóng”, cơ quan ngôn luận của Đảng. Ngày 25/8/1943, trên đường đi công tác ở Hà Nội, đồng chí Hoàng Văn Thụ bị mật thám Pháp phục bắt và giam tại nhà tù Hoả Lò. Tra tấn dã man, nhưng kẻ thù đã không khuất phục được đồng chí Hoàng Văn Thụ, ngày 24/5/1944, chúng đã sát hại đồng chí tại trường bắn Tương Mai, khi đồng chí Hoàng Văn Thụ mới 35 tuổi.""
TRÊN ĐƯỜNG ANH HOÀNG VĂN THỤ RA TRƯỜNG BẮN
Sau 5 tháng trời dùng mọi cực hình tra khảo mà không lấy được thêm tin tức gì, mật thám Pháp buộc phải giam anh Hoàng Văn Thụ(1)vào Hỏa Lò chờ xét xử.
Vừa bước chân vào Hỏa Lò, Hoàng Văn Thụ đã mang đến cho anh chị trong nhà tù một không khí phấn chấn. Anh cho biết tình hình thế giới có nhiều biến chuyển thuận lợi. Liên Xô bắt đầu phản công phát xít Đức Phe Đồng Minh có thể mở Mặt trận mới ở châu Âu. Anh vừa dự Hội nghị Trung ương lần thứ VIII, thành lập Mặt trận Việt Minh. Đội du kích Bắc Sơn giờ đây đã trở thành Cứu quốc quân đang hăng hái phát triển lực lượng tiến lên chuẩn bị vũ trang khởi nghĩa. Phong trào quần chúng cứng rắn hơn trước rất nhiều.
Vậy mà anh bị bắt!
Tháng 1/1944, chúng đưa anh ra trước tòa án binh, tuyên án tử hình!(2)
Những ngày sống trong xà lim án chém nhà tù Hỏa Lò, mặc dù cái chết kề bên nhưng anh Hoàng Văn Thụ vẫn bình tĩnh dồn sức lực vào viết những tác phẩm lý luận, kinh nghiệm vận động công nhân, phụ nữ, vận động binh lính địch. Nghe tin có một số đồng chí định tìm cách giảm án cho mình, anh đã nhắn: "Đừng tốn tiền vô ích". Quà bánh từ bên ngoài gửi vào anh chia ra, khuyên mọi người ăn để có sức chiến đấu. Anh Trần Đăng Ninh kể lại nguyên văn lời anh Thụ: "Tôi ăn vào chỉ tốt cho mấy gốc cây".
Trong số những đồng chí bị địch bắt giam vào Hỏa Lò thời gian này, bên trại tù nữ có chị Vân tức Hoàng Ngân(3), một người đã nhiều lần cùng đi công tác với anh Thụ. Từ xà lim án chém, anh Thụ đã gửi cho chị Vân một cái quạt giấy trên có bài thơ anh làm:
“Việc nước xưa nay có bại thành
Miễn sao giữ trọn được thanh danh
Phục thù chí lớn không hề nản
Ngọc nát còn hơn giữ ngói lành.
Thân dẫu lao tù lâm cảnh hiểm
Chí còn theo dõi buổi tung hoành
Bạn hỡi gần xa hăng chiến đấu
Trước sau xin giữ tấm lòng thành ".
Bài thơ không chỉ nói lên tâm sự, niềm tin tất thắng của người cộng sản trong hoàn cảnh hiểm nghèo mà còn là một tác phẩm văn học quý được truyền tụng đến ngày hôm nay.
Trong thời gian Hoàng Văn Thụ bị bắt giam, nhiều đồng chí đã tìm cách giải thoát cho anh nhưng chưa tìm được cơ hội thuận lợi.
Ban Thường vụ Xứ ủy Bắc kỳ đã bàn việc cứu anh bằng cách bố trí một "cơ quan" ở Bắc Giang rồi bắn tin cho mật thám Hà Nội biết. Nếu chúng dẫn anh Hoàng Văn Thụ về đây thì đội du kích cảm tử sẽ xông ra cứu anh. Nhưng bọn Lanéc (Lanèque), Luýt (Lutz) giữ chặt anh Thụ trong xà lim.
Được tin sáng 24/5/1944, thực dân Pháp sẽ đưa anh Thụ đi bắn, lập tức một kế hoạch táo bạo cướp tù được tổ chức nhằm đánh tháo cho anh chạy thoát ngay trên đường ra pháp trường. Kế hoạch được báo cáo lên trên và các đồng chí Trường Chinh, Nguyễn Lương Bằng, Hoàng Quốc Việt đều nhất trí tán thành.
Theo kế hoạch đã định, khi xe chở tù của nhà giam Hỏa Lò qua ngã tư Trung Hiền để rẽ xuống trường bắn Tương Mai thì một người sẽ giả vờ ngã xe đạp cản ô tô dừng lại cho các đồng chí có nhiệm vụ xông tới khống chế bọn lính canh trên ô tô, đưa anh Hoàng Văn Thụ xuống. Lúc này buổi sáng, người họp chợ Mơ tràn cả ra vỉa hè. Dưới lòng đường thì tàu điện, xe bò, xe đạp qua lại rất đông. Con phố Đại La, Bạch Mai hẹp, nhiều ngõ ngách, phía sau là làng xóm với nhiều đám ao, mồ mả. Chỉ cần dìu được anh Hoàng Văn Thụ vào một ngõ nhỏ là thoát? Nhưng trên xe, anh Hoàng Văn Thụ lắc đầu ra hiệu không nên động thủ. Vì bọn chúng không chỉ khóa tay anh mà còn xích chân anh liền vào với sàn xe ô tô. Anh không muốn vì mình mà thêm nhiều đồng đội khác phải hi sinh.
Chị Lê Thị Thanh còn có tên là An, một nữ đồng chí gan dạ, mưu lược chỉ huy trực tiếp cuộc giải thoát hôm ấy đành nuốt hận nhìn chiếc ô tô mầu đen bịt kín phía sau chở anh Hoàng Văn Thụ chầm chậm qua trước mặt. Nhưng các anh các chị lại chớp nhoáng hội ý, nảy ra ý kiến táo bạo mới: Cứu anh Hoàng Văn Thụ ngay tại cổng trường bắn, khi chúng vừa tháo xích đưa anh từ ô tô bước xuống đất. Những người có trách nhiệm đã phóng tới địa điểm quy định, chen trong đám đông dân chúng biết tin đứng chật bên đường để "xem bắn''. (Giặc có thông báo cho một số người vào chứng kiến nhằm khủng bố tinh thần nhân dân). Nhưng xe ô tô chạy thẳng vào trường bắn và bọn lính gác ngăn không cho người ồ ạt vào theo. Một lần nữa, ý định giải thoát không thành.
Đúng 6 giờ sáng, khi mặt trời vừa tỏa ánh bình minh, anh Hoàng Văn Thụ đứng hiên ngang, không cho quân thù bịt mắt. Hai loạt súng không át nổi tiếng anh hô vang:
- Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm!
- Việt Nam độc lập muôn năm !
Một quản giáo nhà tù Hỏa Lò đã kính phục kể lại những giờ phút cuối cùng của anh Hoàng Văn Thụ: "Khi cửa xà lim mở, anh Thụ được kèm sát, đi giữa hai hàng lính lê dương. Các quan tòa, mật thám, cố đạo đã chờ sẵn. Được mời hút thuốc lá, anh Thụ cầm hút, nét mặt bình thản. Một tên mật thám hỏi:
- Giờ phút này, ông có ân hận điều gì không?
Anh Thụ trả lời:
- Không có gì phải ân hận cả. Trong cuộc đấu tranh sinh tử giữa chúng tôi, những người mất nước và các ông, những kẻ cướp nước, sự hi sinh của những người như tôi là một sự dĩ nhiên. Chỉ biết rằng cuối cùng chúng tôi sẽ thắng".
Người quản giáo cúi đầu:
- Thật là một con người gang thép.
Chị Thanh cho biết thêm: Cũng trong kế hoạch dự kiến hôm đó, các anh các chị đã chuẩn bị một phương án chu đáo nhằm bảo vệ thi hài anh Hoàng Văn Thụ. Ông X. một quần chúng tốt ở gần Ô Cầu Dền đã đưa tiền đút lót cho những tên lính để ông được làm thay phần việc chôn cất người chết. Cái huyệt lấp đầy, nhưng xác anh Thụ đã được đưa tới bãi rác Ô Cầu Dền (địa điểm nay thuộc đê Tô Hoàng, phường Bách Khoa, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội, là nơi chôn những người tù chết trong nhà giam Hỏa Lò).
Thi hài anh được che đậy giữ gìn cẩn thận rồi trong đêm bí mật chuyển đi chôn ở Thanh Xuân. Đây là một nghĩa địa nhân dân vắng vẻ, có mấy cây phi lao mọc phơ phất, bên đường Hà Nội -
Hà Đông.
Mộ anh hùng, liệt sĩ Hoàng Văn Thụ tại Tương Mai từ sau ngày giải phóng Thủ đô 10/10/1954, được xây cất đẹp đẽ, nhiều đoàn đại biểu tới thắp hương, đặt vòng hoa với lòng thành kính và tiếc thương vô hạn.
Cho tới khi nghĩa trang Mai Dịch xây dựng xong, Văn phòng Trung ương Đảng cất bốc hài cốt đồng chí Hoàng Văn Thụ về đây.
Hiện nay đồng chí Hoàng Văn Thụ nằm yên nghỉ tại nghĩa trang Mai Dịch, nhưng ở Tương Mai, nơi đồng chí hy sinh oanh liệt cũng có một nấm mộ và một tượng đài thể hiện người cộng sản Hoàng Văn Thụ trong tư thế hiên ngang trước quân thù, dũng cảm hi sinh vì tự do cho nhân dân, vì độc lập của Tổ quốc./.
Tập tin đính kèm
-
Say_roi.jpg 15.83K
0 Số lượng tải xuống
Sửa bởi 4041990, 30/10/2010 - 11:18.
